A.C. Leijer

Banner LeijerAnna Clasina Leijer, fotografe van 19e eeuws Den Helder

Haar werk is aangekocht door het Rijksmuseum en het Marinemuseum, maar in Den Helder is de fotografe Anna Clasina Leijer slechts bij weinig mensen bekend. Daar kwam in september van 2016 verandering in, want toen is er in het gemeentehuis van Den Helder een expositie ingericht van een deel van haar foto’s. De tentoonstelling stond in het teken van de honderdste sterfdag van Leijer. De Helderse werd geboren in 1860 en stierf in 1916.

,,Het is bijzonder dat een vrouw aan het eind van de negentiende eeuw professioneel fotograaf was”, stelt conservator Graddy Boven van het Marinemuseum. ,,Ze heeft heel mooie foto’s gemaakt van marine-activiteiten in de stad”, vindt de historicus die als adviseur het organisatiecomité van de tentoonstelling ondersteunt. ,,Helaas hebben we in 2016 geen plek in het expositieschema van het Marinemuseum, anders hadden wij de foto’s wel willen tentoonstellen.”

Op op expositie getoonde foto’s georganiseerd door de Stichting Afgestoft bestonden uit foto’s uit de collectie van Cees Rondèl, Jaap Koorn, het Marinemuseum, Koninklijkhuis archief  en het Rijksmuseum. Burgemeester Koen Schuiling stelde ruimte in het gemeentehuis beschikbaar om de bijzondere tentoonstelling mogelijk te maken. De door Leijer gemaakte laten beelden van de oude binnenstad zien, maar vooral foto’s van oorlogsschepen en koninklijk bezoek aan marinehaven en stad. De eind 19e eeuw door Anna Clasina gemaakte foto’s zijn haarscherp.

Eén van haar platen toont de Spoorstraat waar de bebouwing nog vooral bestond uit huizen van twee verdiepingen. De straat is gevuld met winkeliers en handarbeiders die geduldig voor mevrouw Leijer poseren met een handkar, sommigen hebben hun werkschort voor.  Een andere foto toont het Nieuwe Diep gevuld met vissersbootjes, op de kade een gebouw dat reeds lang geleden gesloopt is. De foto is genomen vanaf een dak. Ook de serie van twaalf foto’s die is opgedoken in een speciale map met werk van Anna Clasina zijn genomen vanaf een hoog punt. Het moet de voormalige marinekazerne geweest zijn aan het Nieuwe Diep. Zo had de fotografe een geweldig zicht op het water en de grote oorlogsschepen die aan een lange zeereis begonnen. Leijer legde het vast op de gevoelige plaat.

Anna Clasina werd op zaterdAdvertentie Leijerag 11 augustus 1860 in Helder geboren en is daar op donderdag 28 september 1916 overleden. Dit jaar dus precies een eeuw geleden. Zij was de dochter van Nicolaas Jacobus Leijer, opzichter bij ’s Rijkswerf en Jacoba Catharina Prins. Anna Clasina groeide op in een bemiddeld, ontwikkeld gezin, met een brede maatschappelijke interesse. Dat zou ook blijken uit het feit dat bijna al haar broers en zusters als volwassenen woonachtig waren in het buitenland. Haar oudste broer Jacob Christiaan was hoofdopzichter bij publieke werken in Pretoria, Zuid-Afrika. Een andere broer woonde in New York, weer een ander in Chili en ze had een zuster in Soerabaja. Anna Clasina bleef echter Den Helder trouw. Ze bleef alleen en verdiende de kost met haar fotografisch werk. In haar huis aan de Kerkgracht 20, vlak bij de Petrus en Paulu20160626_130118skerk, dreef ze een fotostudio.

Rond 1891 duikt de naam van Anna Clasina Leijer voor het eerst op als fotografe op in Den Helder. In een advertentie uit 1894 in ’t Vliegend Blaadje staat te lezen: ‘Mej. A.C. Leijer, Kerkgracht 20, beveelt zich aan tot het fotograferen van familie- en gezelschapgroepen, gebouwen, interieurs, grafmonumenten en foto’s van marineschepen’.

Anna Clasina is één van de weinige vrouwelijke fotografen geweest die eind negentiende, begin twintigste eeuw de havenstad op fotografisch gebied op de kaart heeft gezet. Haar actieve loopbaan als fotografe is – voor zover bekend – in het laatste decennium van de 19e eeuw begonnen en een kleine twintig jaar later geëindigd. Wederom plaatste ze een advertentie in ’t Vliegend Blaadje van zaterdag 27 maart 1909, maar nu om de opheffing van haar zaak aan te kondigen. Anna Clasina Leijer overleed in het gemeenteziekenhuis aan de Kerkgracht op 56-jarige leeftijd.

Dankzij sponsors heeft Stichting Afgestoft het boek  “A.C. Leijer Koningin van de Helderse fotografie”  kunnen maken.

Bestel hier het boek ” Anna Clasina Leijer Koningin van de Helderse fotografie”

 


Het Anna Clasina Leijer jaar werd mede mogelijk gemaakt door:

woningstichting-Den-HelderDHTC Egner Kantoorspec met slogan PMS 282

 C+Mdefinitief gemdenhelder !cid_image001_jpg@01D1D133

wilms logo op wit      logo_zrgbv_large redmouse-logo-tekst-lc

 

podh